۱۰ مستند خارق العاده سینما که احتمالا تاکنون ندیده اید

در تمام ژانرها فیلم های موفقی وجود دارد که ممکن است تصادفا آن را نادیده گرفته باشیم و موفق به تماشای آن نشده باشیم. مستندها نیز از این مشکل رنج می برند و باوجود ساخت مستندهای محبوب بسیاری از آنها موردتوجه قرار نمی گیرند.

به این معنا که صدها مستند زیبا وجود دارند که شاهکار هستند و با این حال بسیاری از ما از آن خبر نداریم. در اینجا تصمیم گرفتیم از میان صدها مستند دیدنی برترین آن ها را به شما معرفی نماییم. با پروشات همراه باشید.


1. وارندل – Warrendale (الن کینگ، 1967)

از برترین و نادیده گرفته شده ترین مستند تاریخ سینما ساخته الن کینگ کارمان را شروع می کنیم که آغازگر ژانر مستند و سینمای وریته بود. این مستند بر کودکانی که در خانه از لحاظ روحی آسیب می بینند تمرکز می کند.

نحوه بررسی این موضوع توسط کینگ و اتفاق هایی که پیرامون آن رخ می دهد قدرت اصلی این مستند را نشان می دهد. این فیلم با نمایش هولناک ترین صحنه های ممکن درباره آنها هیچ اظهار نظری نمی کند و با نمایش دادن حقیقت برای تماشاگر تصمیم گیری درباره آن را به او واگذار می کند.

یکی از صحنه های مهم داستان درباره مرگ یک کارگر است که از نزدیک به آن پرداخته شده و کارگران برای آرام کردن کودک هرکاری می کنند حتی اگر مجبور شوند از طرف خودشان تصمیم بگیرند. بدون شک این مستند کینگ در ژانر خود یک شاهکار است و یکی از بهترین تجربه های ممکن را در اختیارتان قرار می دهد. جالب اینجاست کودکان از کینگ و عوامل می پرسیدند چرا در روزنامه ها چهره شان مشخص نیست و می گفتند: “مگر ما چه ایرادی داریم که تصاویرمان کامل نیست؟” بنابراین کینگ تصاویر آنها را نشان می دهد.

همچنین بخوانید: معرفی 10 مستند جذاب و دیدنی درباره اعتیاد به مواد مخدر


2. نظم و قانون – Law and Order (فردریک وایزمن، 1969)

نمونه دیگری از جنبش وریته در اواخر سال های دهه 60 میلادی که توسط یکی از بهترین مستندسازان تاریخ یعنی فردریک وایزمن ساخته شده و افسران پلیس را در شرایط مختلف نشان می دهد.

برخورد آنها با مردم همیشه جالب است و سبک وریته به فیلم ساز اجازه می دهد که مانند کینگ همه چیز را به تماشاگر نشان دهد و تصمیم گیری را به خود او واگذار نماید. این مستند نشان می دهد که رفتار و برخورد پلیس با قانون در گذر زمان تغییر یافته و نسبت به گذشته متفاوت است.

این تغییرات از آنچه تصور می کنید بیشتر است. نحوه فیلمبرداری وایزمن نیز به این سبک کمک می کند و باعث تمایز این مستند می شود زیرا دوربین هرگز در داستان دخالت ایجاد نمی کند. این مستند دهه 60 در رابطه به پلیس و جامعه بسیار دیدنی و البته تاثیرگذار است. لازم به ذکر است که این مستند درباره خشونت پلیس در زمان اوج خشونت نژادی ساخته شد.

همچنین بخوانید: معرفی بهترین مستندها درباره طبیعت که دید شما را به جهان تغییر خواهند داد


3. از زمان و شهر – Of Time and the City (ترنس دیویس، 2008)

مستندی از یکی از بهترین کارگردان های بریتانیایی، ترنس دیویس، که به عنوان یک مستند شخصی بر لیورپول، شهری که او در آن بزرگ شد و تغییرات آن در طی سال ها تمرکز می کند. این مستند می تواند یادآور فیلم های مختلف باشد، از “برلین: سمفونی یک شهر” (Berlin: Symphony of a City) گرفته تا آثار دیگر دیویس.

دیویس از طریق روایت به خاطرات دوران کودکی خود در لیورپول بازمی گردد و با آوردن جملات نویسنده و تعاریف فلسفی تغییرات را به تصویر می کشد. استفاده از فیلم های آرشیو شده به شما کمک می کند تا زیبایی این شهر را درک کرده و به همین دلیل نه تنها ساکنان این شهر بلکه طرفداران دیویس این نوستالژی را درک می کنند.

همچنین بخوانید: 20 مستند برتر سینما با موضوع جنایت های واقعی


4. وارد کننده – The Imposter (بارت لیتون، 2012)

یک مستند برای طرفداران مستندهای عجیب که تخیل و حقیقت را ادغام کرده و داستان خانواده ای را بازگو می کند که فرزندشان را از دست داده و سه سال بعد او را با لهجه ای متفاوت در یک کشور دیگر می یابند. آنها با آغوش باز از او استقبال می کنند و البته از همه چیز مطلع نیستند.

کارگردانی لیتون یکی از ترسناک ترین و شوکه کننده ترین مستندهای قرن را می سازد و با ریتم زیبا، ویرایش دیدنی و استفاده از مصاحبه و فیلم، کار خود را تکمیل می کند.

پیچیدگی های داستان، مصاحبه ها و ویرایش این مستند را به یک اثر دیدنی برای طرفداران مستند و سینما تبدیل می کند. پس از تماشای ای مستند از کیفیت باورنکردنی آن تعجیب می کنید. بنابراین حتما آن را تماشا کنید.

همچنین بخوانید: 10 مستند برتر سال 2018 که شما را میخکوب میکند


5. هنگامی که لیوز ورشکسته شد: مرثیه ای در چهار پرده – When The Levees Broke: A Requiem In Four Acts (اسپایک لی، 2006)

شاهکار 4 ساعته ای از اسپایک لی که با گذشت زمان بیشتر مورد توجه قرار گرفت. لی با تمرکز بر طوفان کاترینا و وقایع پس از آن صدها دیدگاه مختلف را در کنار هم قرار می دهد تا بی تفاوتی دولت نسبت به بیچارگی هزاران نفر انسان را نشان دهد.

استفاده از فیلم افراد طوفان زده، تصاویر آن زمان، هزاران مصاحبه، بحث ها، موسیقی و حضور سلبریتی ها عمق فاجعه و البته کمک ناچیز نئواورلئان را نشان داده و البته زندگی افرادی را نشان می دهد که با این واقعه زندگی شان برای همیشه تغییر می دهد (ترسناک تر اینکه نشان می دهد تعداد این افراد چقدر زیاد است).

یک مستند ترسناک، آزاردهنده و ناخوشانید از اسپایک لی که به زیبایی آن را کارگردانی کرد و به همین دلیل این اثر باورپذیر شد. یکی از بهترین مستندهای ساخته شده با مدت زمان چهار ساعت که باید آن را تماشا کنید.

همچنین بخوانید: 10 مستند علمی فوق‌العاده زیبا درباره جهانی که در آن زندگی می‌کنیم


6. اگر خدا بخواهد و دا کریک خروشان نشود – If God Is Willing And Da Creek Don’t Rise (اسپایک لی، 2010)

بدون شک مستندهای ساخته شده توسط اسپایک لی قدرت فوق العاده ای دارند و اینکه او این قدرت و شگفتگی را در کل حرفه خود و در فیلم ها حفظ کرد، تاثیر او را بیشتر نشان می دهد. البته اغلب فیلم های او تخیلی هستند حتی اگر مضامین آن از واقعیت سرچشمه گرفته شده باشند، اما هنگامی که لی به دنیای حقیقت می رود (که در فیلم های اخیر او مشخص است) قدرت او دوبرابر می شود.

یک مستند چهارساعته دیگر درباره مشکلات طوفان کاترینا و کمبود واکنش های انجام شده به آن که ادامه مستند “لیوز ورشکسته شد” را نشان می دهد و به حوادث ناشی از طوفان کاترینا می پردازد.

این مستند تاثیر طوفان کاترینا را نشان داد و به همین دلیل با افراد مستند اول مجددا مصاحبه شده و خواهیم دید که شرایط شان عوض می شود. اما در کنار آن به مسائلی مانند لکه نفتی خلیج مکزیک نیز پرداخته خواهد شد. این مستند هم مانند سری پیشین جذاب بوده و عدم تلاش برای از بین بردن مشکلات ناشی از طوفان را نشان می دهد. همچنین در این مستند از برد پیت یاد می شود که در ساخت خانه و اسکان دادن به مردم کمک کرد.

همچنین بخوانید: 20 مستندی که زندگی‌تان را دگرگون می‌سازد


7. مجازات – Tarnation (جاناتان کائوت، 2003)

مستند دیگری که غمگین تان می کند. شخصی ترین مستند این لیست با بودجه کم درباره تجربه کارگردان با مادرش در کل زندگی که نشان می دهد ارتباط و مشکلات آن دو چگونه بر زندگی شان تاثیر گذاشت. کمبود بودجه و سلیقه شخصی کارگردان باعث شد که طبق خواسته خودش انجام شود و بنابراین احساسات و عواطف شخصی نمایش داده در آن زیاد است.

تلاش کائوت برای نمایش درونیاتش و کنار آمدن با مشکلات زندگی در حین شخصی کردن داستان محتوا را غم انگیز می کند. شاید نحوه ویرایش و غم موجود در داستان تماشای آن را برای برخی دشوار کند اما قسمت هایی از داستان شاعرانه و زیباست. اگر طرفدار فیلم های کم بودجه هستید و یا می خواهید از یک داستان تلخ الهام بگیرید این مستند را تماشا کنید.

همچنین بخوانید: بهترین فیلمهای تاریخ سینما با موضوع هوش مصنوعی (Artificial Intelligence)


8. خیابان نشین – Streetwise (مارتین بل، 1984)

از آنجاییکه این مستند در یوتیوب موجود است می توانید آن را تماشا کنید. داستان درباره نه نوجوان در بدترین شرایط است که فاحشه، سارق و گانگستر هستند. نکته مهم مستند این است که هرگز این نوجوانان را به خاطر آنچه که هستند سرزنش نمی کند بلکه مشکلات و شرایط پیرامون آنها را نشان می دهد.

یک مستند زیبا و شخصی که عشق به یکدیگر را نشان می دهد. گرچه تماشای این مستند دشوار است اما مضمون را به خوبی به نمایش می گذارد و به همین دلیل تاثیر و زیبایی آن افزایش می یابد. گرچه داستان بر شخصیت ارین بلکول تمرکز می کند اما همه می توانند با آن ارتباط برقرار کنند.

همچنین بخوانید: معرفی 7 فیلم برتر براساس زندگی تد باندی (Ted Bundy) مخوف ترین قاتل سریالی تاریخ


9. لنی کوک: چهره اش را به یاد بسپار – Lenny Cooke: Remember His Face (جاش و بنی سفدی، 2013)

اگر مستند Hoop Dreams را دیده اید باید بدانید این مستند دنباله آن است و شاید آنچنان قدرتمند یا جالب به نظر نرسد اما ارزش تماشا کردن دارد. داستان درباره لنی کوک، بازیکن بسکتبال، از روزهای نوجوانی تا دهه بیست است که در حرفه بسکتبال به ثبات می رسد.

یک مستند شخصی با روش شهودی که توانست شخصیت لنی را آنقدر خوب نشان دهد که پس از پخش این مستند بساری از تماشاگران در مصاحبه ها از لنی، دوستان و معلمش تشکر می کردند.

با وجود وسعت داستان و موضوع این مستند کنترل شده است و با احساسات عظیم نمایش داده شده تضاد دارد. یک مستند جالب، مهیج و غم انگیز که برای طرفداران دنیای ورزش و علاقه مندان به ورود به آن دیدنی است.

همچنین بخوانید: اگر فیلم عدد پی را دوست دارید این 8 فیلم را از دست ندهید


10. مردن باشکوه – Dying at Grace (الن کینگ، 2003)

دومین اثر الن کینگ در این لیست که در سال 2003 اکران شد. یکی از خشن ترین و غم انگیزترین فیلم های ساخته شده درباره گروهی از بیماران در آخرین روزهای زندگی شان. بله، تماشای این اثر دو ساعت و نیمه برای مخاطب آسان نیست اما نکته همین جاست. ارتباط غم انگیز میان بیماران و راهی که به سوی آن پیش می روند، تماشای داستان را دشوار می کند.

این مستند با هیچ اثر دیگری قابل مقایسه نیست و البته قصد کینگ هم همین بود. یک تجربه حسی خاص و مهم که نمی توان قدرت آن را زیر سوال برد. گرچه تماشای آن دشوار است اما باید آن را تجربه کنید.

همچنین بخوانید: معرفی 15 فیلم زیبا که با مرگ شخصیت اصلی داستان پایان می‌یابند


امیدواریم از مطالعه این مقاله لذت برده باشید. منتظر شنیدن نظراتتان هستیم!

دیدگاه‌ها (1)

بستن فرم

  1. عبآس

    تیر 18, 1398

    قطعا مستندِ home رو فراموش کردید با موسیقیِ متنِ بینظیرش، ادم نمیدونه با دیدنش، باید تاسف بخوره یا لذت ببره!

    پاسخ